NEVÜ’de “Hacı Bektaş Veli’nin Tarihî-Menkıbevî Kişiliği Çalıştayı" Düzenlendi
Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi (NEVÜ) İlahiyat Fakültesi ile İslâmî İlimler Araştırma Vakfı iş birliğinde düzenlenen “Hacı Bektaş Veli’nin Tarihî-Menkıbevî Kişiliği— Alevîlik Bektaşîlik İlişkisi —” başlıklı tartışmalı ilmî toplantı gerçekleştirildi.
Kur’an tilavetiyle başlayan programın açılışında NEVÜ Rektörü Prof. Dr. Semih Aktekin, İlahiyat Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Adem Çatak ve İslâmî İlimler Araştırma Vakfı adına Prof. Dr. İlyas Çelebi konuşma yaptı. Rektör Aktekin, Hacı Bektaş Veli’nin tarihî mirasının ilmî bir zeminde çok yönlü olarak ele alındığı çalıştayın, farklı bakış açılarını bir araya getirerek akademik literatüre önemli katkılar sunacağını ifade etti.
Gün boyunca devam eden oturumlarda, Hacı Bektaş Veli’nin tarihî ve menkıbevî kişiliği, Alevîlik-Bektaşîlik ilişkisi, ocak sistemi, Hacı Bektaş Dergâhı’nın konumu, Alevîliğin yazılı kaynakları, Bektaşî düşünce geleneğindeki itikadî unsurlar ve Balım Sultan sonrası Bektaşîliğin kurumsal dönüşümü ele alındı.
Çalıştayın “Alevîlik Bektaşîlik İlişkisi” başlıklı ilk oturumu NEVÜ Öğr. Üyesi Doç. Dr. Bayram Çınar başkanlığında gerçekleştirildi. Bu oturumda Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Öğr. Üyesi Prof. Dr. Cenksu Üçer, “Alevîlik İçindeki Çeşitlilik: İnanç, Kimlik ve Ocakların Mahiyet Farklılıkları” başlıklı tebliğini sundu. Tebliğin müzakeresi İstanbul 29 Mayıs Üniversitesi Öğr. Üyesi Prof. Dr. İlyas Çelebi tarafından yapıldı. Aynı oturumda Ondokuz Mayıs Üniversitesi Öğr. Üyesi Prof. Dr. Harun Yıldız, “Alevilik ve Bektaşiliğin Ayrışma Dinamikleri ve Hacı Bektaş Veli’nin Tarihsel–Menkıbevî Kimliği” başlıklı tebliğini sundu. Tebliğ Kastamonu Üniversitesi Öğr. Üyesi Prof. Dr. Ali Albayrak tarafından müzakere edildi.
“Alevîlik: Tarih, İnanç ve Literatür/Sünnî İtikad Tartışmaları” başlıklı ikinci oturum, İstanbul Medeniyet Üniversitesi Öğr. Üyesi Doç. Dr. Mehdi Cengiz başkanlığında yapıldı. Oturumda Necmettin Erbakan Üniversitesi Öğr. Üyesi Prof. Dr. Doğan Kaplan, “Alevilik: Tarih, İnanç ve Literatür” başlıklı tebliğini sundu. Tebliği Şırnak Üniversitesi Öğr. Üyesi Prof. Dr. Fevzi Rençber müzakere etti. Ardından Akdeniz Üniversitesi Öğr. Üyesi Prof. Dr. Ömer Faruk Teber, “Hacı Bektaş-ı Veli’nin Sünnî İtikadı Bağlamında Bektaşilik/Bektaşi Nasihatnâmelerde Sünnî İtikadın İzleri” başlıklı tebliğini sundu. Tebliğ Fırat Üniversitesi Öğr. Üyesi Prof. Dr. Selim Özarslan tarafından değerlendirildi.
Çalıştayın “Bektaşilik ve Hacı Bektaş-ı Veli” başlıklı üçüncü oturumu NEVÜ Öğr. Üyesi Doç. Dr. Yahya Yaşar başkanlığında gerçekleştirildi. Bu oturumda Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi Öğr. Üyesi Prof. Dr. Mahmud Esad Erkaya, “Hacı Bektaş-ı Veli ve Bektaşilik: Tasavvufî Düşünce ve Kültürel İzdüşümleri/ Hacı Bektaş-ı Veli’den Osmanlı’ya Bektaşilik: İnanç, Kültür ve Siyaset” başlıklı tebliğini sundu. Tebliğ Prof. Dr. Adem Çatak tarafından müzakere edildi. Aynı oturumda Nevşehir İl Müftü Yardımcısı Mahmut Taşyapan, “Bâlım Sultan ve Bektaşiliğin Dönüşümü” başlıklı tebliğini sundu. Tebliğin müzakeresi Feyzullah Kıyıklık tarafından yapıldı.
Çalıştayın “Genel Değerlendirmeler” başlıklı son oturumu İstanbul 29 Mayıs Üniversitesi Öğr. Üyesi Prof. Dr. İlyas Çelebi başkanlığında gerçekleştirildi. Bu oturumda Kastamonu Üniversitesi Öğr. Üyesi Prof. Dr. Temel Yeşilyurt, Süleyman Demirel Üniversitesi Öğr. Üyesi Prof. Dr. Mehmet Saffet Sarıkaya ve Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Öğr. Üyesi Prof. Dr. Yahya Mustafa Keskin genel değerlendirme konuşmaları yaptı. Tebliğlerin ardından yapılan müzakerelerde bildiriler; tarihî, mezhebî, tasavvufî, sosyolojik ve kültürel yönleriyle ele alındı.
Genel değerlendirme oturumuyla tamamlanan çalıştayda, Hacı Bektaş Veli’nin tarihî şahsiyeti ile menkıbevi hafızadaki yerinin birlikte değerlendirilmesi gerektiği; Alevîlik-Bektaşîlik ilişkisinin ise ocak sistemi, dergâh geleneği, yazılı kaynaklar, ritüel yapı ve kurumsal dönüşüm ekseninde çok yönlü biçimde incelenmesinin önem taşıdığı vurgulandı.
Toplantıda sunulan tebliğ ve müzakerelerin kitap hâlinde yayımlanması planlanmaktadır.
